Chủ Nhật, 17 tháng 11, 2019

Nhận diện, ứng phó với tâm lý lo âu khi trẻ đi học

Với các trường hợp này chúng ta cần làm gì để giúp trẻ?

Tại sao trẻ lo lắng, bao tay khi phải đi học?

Như chúng ta đã biết, trẻ thơ có rất nhiều lo lắng và xuất hiện ở từng độ tuổi. Ngay từ bé, trẻ thường bám theo kêu khóc khi mẹ rời nhà đi chợ hay đi làm. lo âu thường gặp ở trẻ mỏ 1 - 3 tuổi, tỷ lệ ngang nhau ở hai giới. Có thể khởi phát ở tuổi trước khi đi học, nhưng nhiều trường hợp bắt đầu ở 10 - 12 tuổi; thể nặng điển hình là không chịu đi học.

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến hiện tượng trên:

Các nguyên tố tâm lý xã hội: Trẻ nhỏ chưa trưởng thành và còn lệ thuộc vào mẹ; có nhiều lo sợ xảy ra trong tuổi phát triển như sợ mất mẹ, sợ mất tình của mẹ,... đặc biệt là sợ phải chia ly với mẹ (sợ mất mẹ). trẻ thơ chỉ cảm thấy an toàn khi có mặt ba má mình.

Các yếu tố tính cách: Việc trẻ thơ không muốn đi học, sợ đi học có thể là do trẻ nhận thức kém không theo kịp các bạn; trẻ khó thích ứng với môi trường mới do có điều kiện ăn ở, trông nom dị biệt so với môi trường cũ... Một số trẻ thường chu đáo tường tận, muốn làm vui lòng, có khuynh hướng tuân thủ. Gia đình có thiên hướng gắn bó săn sóc nhau, con trẻ được chiều chuộng, bố mẹ quá quan hoài.

Việc thay đổi môi trường sống, chuyển trường, chuyển lớp, chuyển chỗ ở đều là các cảnh huống gây stress với những trẻ này.

nguyên tố di truyền: Các nghiên cứu gia đình cho thấy trẻ con bị lo âu thường là con của người bị rối loạn lo lắng chia ly thời trẻ.

yếu tố học tập: trẻ mỏ thường tập nhiễm tính cách của bác mẹ. ba má bị lo lắng ám ảnh sợ, con cái sẽ thích nghi với các tình cảnh mới với tính cách ám ảnh sợ, đặc biệt là với môi trường học đường.

Nhân tố từ môi trường: Các nhân tố bất lợi từ môi trường như điều kiện sinh hoạt và học tập nghèo nàn, trình độ nghiệp vụ sự phạm yếu kém, thỉnh thoảng trẻ bị bạn ăn hiếp hay bị cô giáo mắng, đánh, tạo áp lực...

Cha mẹ, giáo viên nên gần gũi, động viên trẻ, giúp trẻ giảm bớt lo âu khi đi học. (ảnh minh họa)

cha mẹ, càn nên gần gũi, cổ vũ trẻ, giúp trẻ giảm bớt lo âu khi đi học. (ảnh minh họa)

biểu thị và giải pháp

Một số trẻ stress lo lắng khi đổi thay môi trường kèm theo các triệu chứng bệnh về thực thể như buồn nôn, đau bao tử, đau chỗ này đau chỗ khác, đau đầu, đau bụng, choáng váng, chóng mặt, các triệu chứng này giống như cảm cúm. Ở trẻ lớn hơn và thanh thiếu niên, có thể thấy các triệu chứng điển hình về tim mạch và hô hấp, đau ngực, hồi hộp, chóng mặt, choáng váng, nghẹt thở. Một số trẻ còn kèm theo các thể hiện của rối loạn giấc ngủ như đòi mẹ hay người có quan hệ gắn bó nằm bên cạnh cho đến khi trẻ ngủ, sợ bóng tối, khó ngủ, ác mộng…

Với những trường hợp này, trước hết, chúng ta cần tĩnh tâm tìm hiểu căn nguyên khiến con lo âu, sợ đến trường. Khi tìm được duyên do chuẩn xác chúng ta mới có thể tìm được cách khắc phục thích hợp.

Bố mẹ nên gần gụi, lắng nghe và theo dõi những tâm can và trình bày của con cái. Tuyệt đối không tạo áp lực cho trẻ, đồng thời có thể góp ý để đay nghiến biết tình trạng của con, từ đó rứa khích lệ con nhiều hơn, giúp con dần làm quen với môi trường mới. Chúng ta cũng có thể nhờ phụ thân tạo điều kiện để con ngồi gần, chơi cùng các bạn có tính cách vui vẻ, hòa đồng trong lớp để trẻ mau chóng tìm được niềm vui kết giao khi đến trường.

ngoại giả, bác mẹ không nên diễn đạt thái độ quá sốt sắng hay bị chi phối khi trẻ kêu mệt, đau đầu, đau bụng, buồn nôn hoặc có các triệu chứng này. Vì khi đó, trẻ có thể càng cố tình tỏ ra trầm trọng hơn và viện vào cớ đó để nghỉ học, hay không làm những việc chúng không thích. ba má cũng cần xác định rằng, những khó khăn này của trẻ không thể kết thúc ngay nên cần kiên trì để giúp đỡ con khắc phục.

Điều thiết thực nhất là bố mẹ nên chuẩn bị cho trẻ làm quen với môi trường mới ngay từ khi trẻ còn học ở bậc học dưới hay ở nhà bằng cách rèn cho con biết tuân thủ một số quy tắc như ngồi yên, giữ lặng im trong khoảng thời gian nhất mực, giúp con làm quen dần với các kiến thức mới... Khi dạy con, Bố mẹ cần tuyển lựa theo ý thích của con và không nên theo kiểu bắt ép nhồi nhét. Hoạt động học tập nên xen kẽ với hoạt động chơi như vẽ, tô màu, xếp hình... cha mẹ có thể dạy trẻ phê duyệt các hoạt động trong cuộc sống hằng ngày như để trẻ đếm, lấy bát, đũa mỗi bữa cơm, đếm bậc cầu thang, chiếu lệ trừ số táo, số kẹo đã ăn...

Tuy nhiên, khi chúng ta đã tìm hiểu tận tường các căn do và đã bền chí thực hành các cách khắc phục mà trẻ vẫn có trình bày lo âu, sợ hãi tăng lên hoặc mệt mỏi, sút cân thì việc cần làm là đưa trẻ đến các chuyên gia sức khỏe tâm thần và tâm lý để nhận sự đánh giá tham vấn và giúp đỡ kịp thời.

ThS Tâm lý Nguyễn Như Phương

0 nhận xét:

Đăng nhận xét